بیش از ۶۰ درصد بیماریهای عفونی از دام به انسان منتقل میشوند و بیتوجهی به خطرات کشتار غیرمجاز دام، سلامت عمومی جامعه را در معرض تهدید جدی قرار داده است. در همین راستا، محمد خلیلیوند، مدیرکل دامپزشکی استان کرمان در گفتوگو با اتحاد ما، با تأکید بر اینکه کارکرد دامپزشکی در نظام مدیریتی نوین فراتر از درمان و مایهکوبی دامها است، اظهار کرد: دامپزشکی خط مقدم سلامت عمومی جامعه محسوب میشود و امنیت غذایی، بهداشت عمومی و رونق اقتصادی پیوندی ناگسستنی با تندرستی دام و پایداری محیط زیست دارند.
وی یادآور شد: برخلاف تلقی عمومی که رسالت دامپزشکی را صرفا معطوف به مداوای دام و کنترل بیماریهای دامی میداند، دامنه وظایف این نهاد در دیدگاه نوین بسیار گستردهتر است و با صیانت از سلامت افراد جامعه پیوند دارد.
مدیرکل دامپزشکی استان کرمان تصریح کرد: اقدامات و برنامههای دامپزشکی استان منطبق بر مفهوم جهانی «سلامت واحد» تدوین شده است؛ رویکردی که نشان میدهد سلامت سبد غذایی خانوادهها، ایمنی زیستی انسانها و ثبات اقتصادی همگی در گرو برخورداری از جمعیت دامی سالم و محیطزیستی متعادل هستند.
وی با تبیین نخستین محور راهبردی این سازمان افزود: تضمین سلامت غذایی مصرفکنندگان اصلیترین مأموریت ما به شمار میرود. این زنجیره نظارتی دقیق از چرخه تولید خوراک دام آغاز شده و تا توزیع نهایی گوشت، شیر، مرغ و تخممرغ در بازار مصرف به صورت مستمر ادامه مییابد.
خلیلیوند تأکید کرد: کارشناسان و بازرسان دامپزشکی به عنوان حافظان بهداشت عمومی فعالیت میکنند و غایت این تلاشها، عرضه مواد پروتئینی سالم و اطمینانبخش به دست هموطنان است؛ از همین رو، بازرسیهای بهداشتی فرآوردههای خام دامی از مبادی تولید و مزارع تا ویترین فروشگاهها با حساسیت اجرا میشود.
اشتراک بیش از ۶۰ درصد بیماریهای عفونی میان انسان و دام
مدیرکل دامپزشکی استان کرمان دومین مأموریت حیاتی این نهاد را مهار و پیشگیری از زئونوزها یا بیماریهای مشترک انسان و دام برشمرد و بیان کرد: با وجود اینکه زحمات کارشناسان در این عرصه کمتر به چشم میآید، اما این اقدامات حفاظ محکمی در برابر آسیبهای سنگین بهداشتی ایجاد میکند.
وی با اشاره به اینکه افزون بر ۶۰ درصد بیماریهای عفونی و بالغ بر ۷۵ درصد پاتوژنهای نوپدید منشأ دامی دارند، خاطرنشان کرد: بیماریهای خطیری همچون تب مالت، سل گاوی، هاری، سیاهزخم و مشمشه سلامت جامعه انسانی را با چالشهای اساسی روبهرو میکنند. چنانچه تدابیر پیشگیرانه و واکسیناسیون مداوم در مناطق عشایری و کانونهای پرورش دام اعمال نشود، پیامد این بیماریها به سرعت دامنگیر جوامع انسانی شده و بار سنگینی به بیمارستانها و مراکز درمانی تحمیل خواهد کرد.
خلیلیوند در ادامه گفت: هنر اصلی دامپزشکی، خنثیسازی و مهار کانونهای عفونی پیش از سرایت آنها به زندگی روزمره مردم است؛ امری که از طریق واکسیناسیون مستمر، رصد میدانی و اعمال مراقبتهای بهداشتی محقق میشود.
هشدار دامپزشکی درباره خطرات کشتار غیرمجاز دام و نقش آن در تأمین امنیت غذایی
مدیرکل دامپزشکی استان کرمان، صیانت از سرمایههای ملی را سومین محور بنیادین مأموریتهای این ادارهکل دانست و تأکید کرد: جمعیت دامی نه تنها دارایی حیاتی و پایه معیشت عشایر، روستاییان و دامداران به شمار میرود، بلکه سرمایهای راهبردی برای کل کشور محسوب میشود که سلامت آن پیوندی مستقیم با امنیت غذایی جامعه دارد.
خلیلیوند تصریح کرد: با مهار و پیشگیری مؤثر از بیماریهای واگیر دامی، افزون بر پاسداری از چرخه درآمدی و معیشتی تولیدکنندگان و جوامع روستایی و عشایری، ثبات و پایداری زنجیره تأمین پروتئین استان نیز تضمین شده و زمینه تحقق یکی از شاخصهای کلیدی امنیت غذایی پایدار فراهم میشود.
وی با تأکید بر ضرورت هوشیاری مصرفکنندگان و رعایت شیوهنامههای بهداشتی خاطرنشان کرد: گام نخست در مراقبت از سلامت عمومی، خرید آگاهانه است؛ از همین رو از عموم شهروندان درخواست داریم فرآوردههای خام دامی را منحصرا از فروشگاهها و مراکز معتبر و دارای مجوز قانونی تهیه کنند.
مدیرکل دامپزشکی استان کرمان افزود: خریداران باید در زمان انتخاب و تهیه این محصولات، بهاتحاد ما رسمی، برچسب تأییدیه بهداشتی دامپزشکی و تاریخ تولید و انقضای کالا دقت ویژهای داشته باشند و از مصرف هرگونه فرآورده بدون شناسنامه یا گوشت حاصل از ذبح و کشتار غیرمجاز دام بهطور جدی بپرهیزند.
خلیلیوند یادآور شد: بهرهگیری از مراکز تحت نظارت دامپزشکی، اساسیترین شیوه همکاری مردم در صیانت از تندرستی خانوادهها و جلوگیری از سرایت بیماریهای خطرناک و مشترک میان انسان و دام است.
وی در پایان به راههای دسترسی شهروندان اشاره کرد و گفت: سامانه تلفنی ۱۵۱۲ بهصورت ۲۴ ساعته فعال بوده و آماده ثبت گزارشها، شکایات، انتقادات و پیشنهادهای مردمی در تمامی حوزههای مرتبط با بهداشت دام و فرآوردههای دامی است.