افزایش چشمگیر حضور سگ‌های ولگرد در معابر و پیرامون مدارس چترود، به یکی از جدی‌ترین نگرانی‌های خانواده‌ها تبدیل شده و ضرورت مداخله فوری نهاد‌های متولی را دوچندان کرده است. به گزارش اتحاد ما از کرمان، افزایش حضور سگ‌های ولگرد در معابر عمومی، محله‌ها و به‌ویژه پیرامون مراکز آموزشی بخش چترود، به یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های این روز‌های شهروندان و خانواده‌های دانش‌آموزان تبدیل شده است؛ موضوعی که هم‌زمان با آغاز سال تحصیلی و رفت‌وآمد روزانه کودکان و نوجوانان در مسیر خانه به مدرسه، ضرورت رسیدگی عاجل و مؤثر دستگاه‌های مسئول را دوچندان می‌کند.
حضور و ازدیاد سگ‌های بلاصاحب در محیط‌های شهری و روستایی، به‌خصوص زمانی که با تراکم جمعیت در مناطق پرتردد و محل عبور محصلان همراه می‌شود، چالشی جدی و اساسی برای ایمنی و سلامت عمومی جامعه است و خطری مستقیم برای بهداشت و ایمنی شهروندان محسوب می‌شود.
بر اساس گزارش‌های دریافتی، در بخش چترود شهرستان کرمان افزایش تعداد این حیوانات در برخی خیابان‌ها و مناطق مسکونی، آرامش خاطر ساکنان را سلب کرده است. خانواده‌ها به‌ویژه در مناطق روستایی ابراز نگرانی می‌کنند که تداوم این روند، به‌ویژه در ساعات ابتدایی صبح و زمان تعطیلی مدارس، امنیت تردد دانش‌آموزان را به مخاطره اندازد.
این دغدغه تنها ناشی از احتمال حمله یا تعقیب کودکان نیست؛ بلکه خطر انتقال بیماری‌های مشترک انسان و حیوان، از جمله بیماری مرگبار هاری، و همچنین ایجاد رعب و وحشت در مسیر‌های پرتردد، بر ضرورت سامانده‌ی سریع این وضعیت می‌افزاید.
نگرانی خانواده‌ها از امنیت تردد روزانه دانش‌آموزان
با بازگشایی مدارس، گروه کثیری از دانش‌آموزان ناچارند مسافت خانه تا مدرسه را پیاده بپیمایند یا دقایقی را در معابر منتظر سرویس مدرسه سپری کنند. در چنین شرایطی، پرسه زدن گله‌های سگ برای بانوان و کودکان هراس‌آور بوده و سبب شده است تا برخی والدین از فرستادن مستقل فرزندانشان به مدرسه خودداری کنند.
این مسئله در مقطع ابتدایی اهمیت دوچندانی دارد؛ چرا که کودکان خردسال به دلیل فقدان تجربه و توانایی دفاعی در موقعیت‌های پیش‌بینی‌نشده، ممکن است بر اثر ترس یا واکنش‌های هیجانی دچار آسیب شوند و تبعات روحی و آسیب‌های روانی این حادثه سال‌ها همراه آنان بماند.
از همین رو، جمع‌آوری و کنترل جمعیت سگ‌های ولگرد در چترود صرفا یک وظیفه خدماتی یا طرح زیبا‌سازی محیطی نیست، بلکه مستقیما با امنیت جانی شهروندان، بهداشت محیط و سلامت روانی خانواده‌ها پیوند خورده است.
لزوم هم‌افزایی و اقدام هماهنگ دستگاه‌های متولی
حل ریشه‌ای معضل سگ‌های ولگرد نیازمند اقدام یکپارچه و هماهنگ میان نهاد‌های اجرایی از قبیل بخشداری، شهرداری، دهیاری‌ها، شبکه بهداشت و درمان، سازمان دامپزشکی و سایر نهاد‌های ذی‌ربط است.
شناسایی کانون‌های اصلی تجمع، کنترل و عقیم‌سازی هدفمند، بهبود مدیریت پسماند و سامانده‌ی زباله‌ها به منظور ممانعت از تغذیه و دسترسی آسان این حیوانات به منابع غذایی، از جمله اقدامات کلیدی و اولویت‌داری است که می‌تواند نقش بسزایی در کنترل پایدار این بحران ایفا کند.
ضرورت تدوین برنامه جامع برای مهار سگ‌های ولگرد در چترود
اجرای برنامه‌های اصولی، منسجم و مداوم شامل زنده‌گیری، واکسیناسیون، عقیم‌سازی و نگهداری در پناهگاه‌های استاندارد، با رعایت دقیق موازین قانونی، دستورالعمل‌های بهداشتی و حقوق حیوانات، از مهم‌ترین اقداماتی به شمار می‌رود که باید در چارچوب یک برنامه جامع عملیاتی شود.
تجربیات گذشته نشان می‌دهد طرح‌های مقطعی و محدود، بدون ریشه‌یابی علل رشد جمعیت سگ‌های بی‌صاحب و مدیریت اصولی پسماند‌ها و منابع غذایی، راه به جایی نخواهد برد؛ از این رو تدوین نقشه‌راهی زمان‌بندی‌شده همراه با نظارت مستمر و میدانی بر فرایند اجرا یک ضرورت اساسی است.
مطالبه مردم؛ اولویت با امنیت جانی دانش‌آموزان است
یکی از مادران ساکن منطقه در گفت‌وگو با خبرنگار اتحاد ما در کرمان اظهار داشت: «خانواده‌ها دیگر جرأت ندارند فرزندانشان را به تنهایی راهی بیرون از خانه کنند. با تاریک شدن هوا، تردد در معابر عملا ناممکن می‌شود و در مواردی شاهد گله‌های بیش از ۲۰ قلاده سگ در خیابان‌ها هستیم که تهدیدی بسیار جدی و خطرناک است.»
خواست امروز اهالی چترود به‌ویژه ساکنان روستا‌ها، اقدام عملی، ملموس و پایان‌دادن به وعده‌های بی‌سرانجام است. انتظار می‌رود مسئولان با حضور میدانی در کانون‌های خطر و محل‌های اصلی تجمع سگ‌های ولگرد، تدابیر مؤثری برای سامانده‌ی فوری این معضل اتخاذ کنند. همچنین تمرکز بر ایمن‌سازی حریم مدارس، مسیر‌های تردد دانش‌آموزان، پارک‌ها و معابر پررفت‌وآمد باید در صدر اولویت‌ها قرار گیرد تا آرامش خاطر به خانواده‌ها بازگردد.
شماری از اهالی منطقه چترود نیز با طرح مطالبه خود در فضای مجازی خطاب به مجید ابراهیمی، بخشدار چترود، یادآور شده‌اند که جولان سگ‌های ولگرد در بخش و روستا‌های تابعه، به‌ویژه در آستانه بازگشایی مدارس، دغدغه و نگرانی مضاعفی برای والدین ایجاد کرده و نیازمند پیگیری فوری شخص بخشدار و مدیران محلی است.
بر اساس پیگیری‌های صورت‌گرفته از اداره‌کل حفاظت محیط زیست استان، سامانده‌ی، جمع‌آوری و کنترل حیوانات بلاصاحب و ولگرد در محدوده شهری جزو وظایف شهرداری‌ها و در نواحی روستایی بر عهده دهیاری‌هاست و قانونا مسئولیتی متوجه محیط زیست نیست.
شهروندان با استناد به موازین قانونی تصریح کرده‌اند که بر اساس بند ۱۵ ماده ۵۵ قانون شهرداری‌ها، جمع‌آوری و دفع حیوانات بلاصاحب، بیمار و مزاحم به صراحت جزو تکالیف شهرداری به شمار می‌رود. همچنین به استناد بند ۳۱ ماده ۱۰ اساسنامه تشکیلات و وظایف سازمان دهیاری‌ها، اجرای این اقدامات در روستا‌ها مستقیما در حیطه وظایف دهیاری‌ها تعریف شده است و مسئولان محلی موظف به اجرای بی‌کم‌وکاست این تکالیف قانونی هستند.