حضور هدفمند دیار کریمان در نمایشگاه بینالمللی تهران، سرآغاز راهبردی تازه برای احیای هویت تجاری و بازپسگیری سهم فرش دستباف کرمان در بازارهای پررقابت جهانی است.
به گزارش اتحاد ما، استان کرمان از دیرباز یکی از خاستگاهها و قطبهای اصیل فرش دستباف در پهنه ایران و جهان بهشمار میرود. طرحها و نگارههای ماندگار کرمان—بهویژه الگوهای اصیل با نقشمایههای لچک و ترنج، طرحهای تاریخی و ریزبافتهای کمنظیری چون ویلو، سهرونه و ماهیرنگ—قرنها خریداران و علاقهمندان پروپاقرصی در بازارهای بینالمللی داشته است. با این حال، جایگاه امروزی و سهم کنونی کرمان در تبادلات جهانی این دستبافته، با پیشینه درخشان تاریخیاش فاصلهای محسوس دارد؛ شکافی که تقویت حضور در آوردگاههای شاخصی نظیر نمایشگاه بینالمللی فرش تهران، میتواند نقطهای کلیدی برای ترمیم و عبور از آن محسوب شود.
نمایشگاه بینالمللی فرش دستباف تهران با پیشینهای ۳۳ دورهای، از پرپیمانترین و مستمرترین گردهماییهای تخصصی این حوزه در سطح کشور است. این رویداد با رویکرد بنیادین پشتیبانی از دستاندرکاران تولید، روانسازی فرآیندهای تجاری و معرفی میراث هویتی و فرهنگی به جهان برپا شده و طی چند دهه به کانون پیوند میان آفرینندگان، بازرگانان و مشتریان داخلی و فرامرزی بدل شده است. دوره جاری نیز با مشارکت بیش از ۳۱۰ غرفهدار در قالب پنج تالار وسیع، بزرگترین محل تلاقی هنر، اصالت و تجارت این صنعت تلقی میشود؛ محوری که شاهکارهای تبریز، اصفهان و کاشان را در همنشینی با توانمندیهای برجسته دیار کریمان گرد هم آورده تا چشماندازی کامل از این هنرصنعت را بازنمایی کند.

حضور و بازدید مسئولان اقتصادی استانداری در غرفه اختصاصی فرش دستباف کرمان در نمایشگاه تهران
نمایی از حضور مسئولان کرمان در این نمایشگاه
اهمیت راهبردی رویدادهای تخصصی برای برند فرش دستباف کرمان
در تحلیل این رویداد، کارکرد چندوجهی آن واجد اهمیتی مضاعف است؛ چنین مجالهایی علاوه بر مهیا کردن مجرای عرضه بیواسطه و کوتاه کردن دست دلالان، زمینه مناسبی برای پایش و عیارسنجی جایگاه واقعی یک نشان تجاری منطقهای در برابر رقبای سرسخت فراهم میسازند. برای فرش کرمان که سالها با کاهش سهم بازارهای مصرفی دستبهگریبان بوده، این فرصت ارزیابی و مقایسه، بهمراتب ارزشمندتر از درآمدهای مقطعی حاصل از فروش در نمایشگاه است؛ چراکه کاستیها و حلقههای مفقوده را در گستره وسیع طراحی، رنگرزی، بافت، بازاریابی و زنجیره صادرات نمایان میکند.
افزون بر این، دستاورد نمایشگاهها تنها به مبادلات تجاری محدود نمیشود؛ برگزاری کارگاههای آموزشی و نشستهای تحلیلی حاشیه آن، بستری مساعد برای همگامسازی فعالان با روشهای نوین بهویژه در طراحی مدرن و بازاریابی علمی پدید میآورد؛ عرصههایی که کمتوجهی به آنها، عاملی اساسی در جا ماندن برندهای سنتی منطقهای در مصاف با رقبای تازه بوده است.

جلوهای از نقوش لچک و ترنج اصیل فرش دستباف کرمان در سیوسومین نمایشگاه بینالمللی تهران
فرش دستباف کرمان در آزمون احیای بازارهای جهانی و رقابت در نمایشگاه بینالمللی تهران
غرفه اختصاصی استان کرمان؛ پنجرهای به سوی هنر
بخش اختصاصی استان کرمان در سالن ۳۸ و غرفه شماره ۵۰، با مساحتی بالغ بر ۱۲۳ مترمربع و با همکاری فعالان این حوزه، از ۱۷ تا ۲۱ شهریورماه میزبان علاقهمندان بود. این غرفه بستری مناسب برای نمایش مستقیم دستاوردهای باکیفیت و برقراری پیوند میان تولیدکنندگان کرمانی و بازارهای هدف فراهم ساخت؛ فرصتی ارزشمند که در شرایط کنونی بازار فرش، کمتر زمینهای برای شکلگیری آن مهیا میشود.
عزم جدی مسئولان برای احیای جایگاه فرش کرمان
در روزهای نخست برگزاری نمایشگاه و همزمان با بازدید از غرفه استان کرمان، معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری کرمان با تأکید بر نقش بنیادین این صنعت در توسعه اقتصادی منطقه، از برنامهریزیهای هدفمند بهمنظور بازگرداندن این هنر اصیل به دوران اوج و شکوه گذشته خبر داد.
غلامرضا سالاری در جریان این بازدید اظهار کرد: بر اساس دستور استاندار کرمان، تمام تلاش خود را به کار بستهایم تا با ارتقای ظرفیتهای فرش دستباف استان، شرایط لازم را برای احیا و رونق دوباره این صنعت فراهم کنیم.
وی با ابراز امیدواری نسبت به افقهای پیشروی این هنرصنعت تصریح کرد: امیدواریم بتوانیم ظرفیتها و توانمندیهای موجود در حوزه فرش کرمان را بیش از پیش محقق کنیم و از این پتانسیلها در مسیر پیشرفت و توسعه همهجانبه استان بهرهبرداری نماییم.

بررسی راهکارهای علمی برندسازی و تکمیل زنجیره تولید تا صادرات فرش دستباف کرمان
فرش دستباف کرمان در مسیر احیای بازارهای بینالمللی و تکمیل زنجیره ارزش
استراتژی بازگشت به جایگاه جهانی؛ از تقویت بازار تا تکمیل زنجیره تولید
معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری کرمان با تشریح راهبردهای بازگشت به بازارهای بینالمللی تأکید کرد: احیای صنعت پرپیشینه فرش کرمان تنها در گرو اصلاح ساختاری زنجیره تولید و بازآفرینی بازارهای عرضه و تقاضا است. اقلیم و پیشینه تاریخی کرمان از بستر و ظرفیت کمنظیری برای تحقق تمام مراحل زنجیره ارزش فرش برخوردار است و برای دستیابی به شکوفایی مجدد، تکمیل حلقههای پیوسته از تأمین مواد اولیه تا بازارهای بینالمللی ضرورت دارد.
سالاری در ادامه یادآور شد: در این میان، اقداماتی کلیدی نظیر برندسازی حرفهای، صدور شناسنامه اصالت برای دستبافتهها، ترویج و توسعه سفارشپذیری در بافت و اعطای بستهها و تسهیلات اعتباری به خریداران، راهکارهایی بنیادین جهت رونقبخشی به این هنرصنعت قلمداد میشوند. پیشنیاز هرگونه اقدام، تقویت و ساماندهی بازار تقاضاست تا بر پایه نیاز واقعی و پایدار، به سمت ارتقای کمی و کیفی تولید حرکت شود؛ روندی که الزاما باید با حمایت همهجانبه از قالیبافان از طریق پوشش بیمهای مطمئن، دسترسی آسان به مواد اولیه مرغوب و توسعه آموزشهای آکادمیک و رشتههای تخصصی پیوند بخورد.
نمایشگاه؛ آغازگاه تحول، نه پایان راه
حضور صنعتگران کرمان در سیوسومین نمایشگاه بینالمللی فرش دستباف تهران، رخدادی گذرا یا نمایشی تلقی نمیشود، بلکه سرآغاز مسیری استراتژیک برای بازیابی سهم ازدسترفته این استان در جغرافیای تجارت جهانی است. پیشینه این صنعت گواهی میدهد که چالش تاریخی فرش کرمان هرگز ناشی از کمبود ذوق هنری، خلاقیت در طراحی یا مهارت بافندگان نبوده، بلکه از گسست در حلقههای واسط بازاریابی بینالمللی، برندسازی نوین و ساختارهای ناکارآمد حمایت از نیروی انسانی سرچشمه گرفته است؛ چالشهایی که رفتهرفته جایگاه درخشان آن را در بازارهای برونمرزی تحتالشعاع قرار داد.
اولویتبندی صحیح بر پایه تمرکز بر توسعه بازار، استانداردسازی محصول با صدور شناسنامه و تضمین معیشت و رفاه بافندگان، رویکردی اصولی در اقتصاد هنر به شمار میآید؛ چراکه تزریق سرمایه و تمرکز صرف بر افزایش تولید بدون تضمین تقاضای مؤثر، حاصلی جز انباشت کالا و بیانگیزگی قالیبافان نخواهد داشت.
سرنوشت و آینده فرش دستباف کرمان پس از برچیده شدن غرفههای نمایشگاهی مشخص خواهد شد. اگر این حضور به چند روز عرضه محدود بماند، فرصتی دیگر از دست خواهد رفت؛ اما در صورتی که به نقطه اتکای یک نقشه راه جامع، توسعه زنجیره کامل تولید، بازآفرینی برند در مقیاس جهانی و تأمین رفاه بافندگان بدل شود، نقطه عطفی ماندگار در تاریخ معاصر این میراث کهن رقم خواهد خورد. سرمایهای که سدهها معرف نام ایران و کرمان در سراسر جهان بوده است، ارزشی بسیار فراتر از دستاوردهای مقطعی در یک غرفه نمایشگاهی دارد.