به گزارش اتحاد ما، سفرهای استانی مدیران ارشد زمانی که از چارچوب گزارش های رسمی و مراسم های افتتاحیه ای فراتر رفته و با تحلیل مشاهدات میدانی همراه شوند، به منبعی ارزشمند برای درک واقعیت های اجتماعی و ظرفیت های محلی تبدیل می گردند. یادداشت سیدجواد حسینی، رئیس سازمان بهزیستی کشور، در پی سفر اخیر خود به استان کرمان، نمونه ای از این رویکرد است؛ نوشتاری که فراتر از یک گزارش اداری، تصویری جامع از زیست اجتماعی، توان صنعتی و چالش های آینده نگرانه این استان ارائه می دهد.
اهمیت این نوع مستندسازی در ایجاد پیوند میان «تصمیم گیری های مدیریتی» و «واقعیت های میدانی» نهفته است. هنگامی که ریاست یک سازمان ملی پس از بازدید از مراکز توانبخشی، مؤسسات خیریه و نشست های تخصصی، برداشت های خود را مکتوب می کند، مخاطب تنها با فهرستی از برنامه ها مواجه نمی شود، بلکه با دیدگاه مدیری روبرو می گردد که بر مسائلی کلان همچون توانمندسازی پایدار، مسئولیت اجتماعی صنایع، اقتصاد نقره ای و زندگی مستقل افراد دارای معلولیت تمرکز دارد. از این منظر، یادداشت حسینی تلاشی برای تبدیل یک سفر کاری به یک متن مسئله محور است.
در این روایت، کرمان فراتر از یک موقعیت جغرافیایی، استانی با لایه های متعدد توسعه اجتماعی معرفی می شود؛ جایی که شبکه گسترده خیرین در کنار ظرفیت های عظیم صنعتی و معدنی، و تجربه های توانمندسازی در کنار پژوهش های نوآورانه قرار گرفته اند. این هم نشینی میان ظرفیت ها و چالش ها، یادداشت رئیس بهزیستی را از یک گزارش معمولی به یک متن تحلیلی بدل کرده است که کرمان را همزمان به عنوان سرزمین ایثار و آزمایشگاهی برای سیاست های نوین رفاه اجتماعی تصویر می کند.
گزارش حاضر بر پایه این یادداشت تدوین شده است؛ در ادامه، روایت اول شخص سیدجواد حسینی از مشاهدات و برداشت های وی در سفر به کرمان ارائه می گردد که در اینجا با نگاهی تحلیلی بازخوانی می شود.
کرمان؛ از میراث ایثار تا افق های توسعه
رئیس سازمان بهزیستی کشور در یادداشت خود خاطرنشان می کند که سفر وی به کرمان، شهری که با کرامت و مقاومت گره خورده است، آغاز شد. او با اشاره به جایگاه تاریخی کرمان و نام های بزرگی چون آیت الله هاشمی رفسنجانی، شهید باهنر و سپهبد شهید حاج قاسم سلیمانی، بر هویت ایستادگی این استان تأکید می ورزد.
حسینی با اشاره به نخستین گام سفر که با حضور در گلزار شهدای بین المللی کرمان همراه بود، از تجدید میثاق با آرمان های شهدای دفاع مقدس و دوران اخیر سخن گفته و این فضا را سرشار از احترام و سکوت توصیف کرده است.
شبکه خیرین؛ رکن اصلی انسجام اجتماعی
وی در ادامه می افزاید که کرمان از نگاه نخست، نشان دهنده یک انسجام اجتماعی قدرتمند است که ستون فقرات آن را شبکه گسترده و پویای مؤسسات نیکوکاری تشکیل می دهند. این مجموعه ها با همکاری بهزیستی، نقش بسزایی در حمایت از جامعه هدف ایفا می کنند. وی از نام هایی همچون مؤسسه خیریه عظیم مولی الموحدین، مجموعه خیریه یاس فاطمه النبی (س)، مؤسسه خیریه سپهر، مؤسسه خیریه مشیز و سایر نهادهای نیکوکاری به عنوان یاوران اصلی در حوزه رفاه و سلامت اجتماعی یاد کرد.
مسئولیت اجتماعی صنایع؛ فراتر از تولید اقتصادی
رئیس بهزیستی کشور با اشاره به ظرفیت های صنعتی و معدنی بی نظیر کرمان، از مجتمع های بزرگی همچون مس رفسنجان، گل گهر سیرجان، مس شهید باهنر، شرکت هواپیمایی ماهان، مجموعه ارگ جدید و صنایع خودروسازی مانند کرمان موتور و مدیران خودرو در بم نام برد. وی همچنین به کارخانه های فولاد در زرند، بافت و بردسیر اشاره کرد و تأکید نمود که انتظار می رود این بنگاه های اقتصادی بزرگ، از طریق ایفای مسئولیت اجتماعی خود، نقش آفرینی بیشتری در ارتقای رفاه مناطق کمتر برخوردار استان داشته باشند.
الگوهای توانمندسازی؛ از پژوهش تا اشتغال تخصصی
حسینی در بخشی از یادداشت خود به جلوه های امیدواری در اقدامات مردمی اشاره کرد. وی از فعالیت های مؤسسه غیردولتی «نگاه آفتاب مهر» در حوزه نابینایان و دیدار با دکتر حقدوست، پژوهشگر برجسته، سخن گفت که طرح «کوهورت نابینایان» را به عنوان نخستین مطالعه طولی در این حوزه هدایت می کند. همچنین وی با بازدید از مؤسسه خیریه «بچه های ما»، بر ضرورت گذار از اشتغال های موقت به سمت مشاغل تخصصی تأکید کرد و موفقیت فرزندان این مؤسسه در مقاطع دکترا، مهندسی و رشته های نوین نظیر اویونیک هواپیمایی را دستاوردی بزرگ دانست.
چالش سالمندی و فرصت های اقتصاد نقره ای
رئیس سازمان بهزیستی کشور با اشاره به نشست برگزار شده در شورای سالمندان استان، به روند رو به رشد جمعیت سالمند در کرمان پرداخت؛ به طوری که پیش بینی می شود تا سال ۱۴۳۰، حدود ۲۴.۵ درصد جمعیت استان را سالمندان تشکیل دهند. وی بر ضرورت توسعه زیرساخت های «طب سالمندان» و بهره گیری از ظرفیت های علمی دانشگاه های شهید باهنر و علوم پزشکی تأکید کرد و مفهوم «اقتصاد نقره ای» را به عنوان فرصتی برای توسعه بازارهای جدید و گردشگری سالمندی مطرح نمود.
مرکز فیاض بخش؛ نمادی از عدالت در توانبخشی
وی همچنین از بهره برداری از ساختمان بازسازی شده مرکز نگهداری و توانبخشی معلولان ذهنی شدید شهید فیاض بخش خبر داد. این پروژه که با هزینه بیش از ۳۰ میلیارد تومان و با حمایت مؤسسه خیریه یاس فاطمه النبی (س) و تلاش خیرین انجام شده، گامی مهم در جهت تحقق سیاست سازمان بهزیستی برای حرکت از نگاه حمایتی صرف به سوی توانمندسازی و زندگی مستقل افراد دارای معلولیت است.
جمع بندی و چشم انداز آینده
آنچه از یادداشت رئیس سازمان بهزیستی کشور برمی آید، ضرورت پیوند میان نیکوکاری، دانش تخصصی، مسئولیت اجتماعی صنایع و سیاست گذاری های عمومی است. کرمان شهری است که می تواند با هم افزایی این بخش ها، چالش های اجتماعی خود را به فرصت های توسعه تبدیل کند. تأکید بر نقش صنایع بزرگ در کاهش آسیب های اجتماعی و توجه به موضوع سالمندی، نشان می دهد که آینده رفاه اجتماعی در این استان مستلزم برنامه ریزی منسجم و مشارکت همگانی است. سازمان بهزیستی در این میان، می تواند به عنوان حلقه اتصال میان ظرفیت های پراکنده و اهداف مشترک توسعه ای عمل کند.