مزرعه پایندان جیرفت همزمان با هفته گردشگری میزبان رویداد گردشگری کودک بود؛ ابتکاری که با شبیه‌سازی محوطه کاوش باستان‌شناسی، فرهنگ حفاظت از تمدن کهن هلیلرود و توسعه گردشگری کودک در جیرفت را به کودکان آموزش داد.
به گزارش اتحاد ما، همزمان با هفته گردشگری، مزرعه «پایندان» جیرفت میزبان برنامه‌ای ویژه بود که طی آن، کودکان در نقشی پویا و در تعامل مستقیم با پیشینه تاریخی و کهن دیار خود، با ابعاد گوناگون این میراث ارزشمند آشنا شدند. این گردهمایی با حضور معاون فرماندار، کارشناسان میراث فرهنگی، فعالان حوزه کودک و خانواده‌ها برگزار شد و فرصتی میدانی برای درک عمیق‌تر ارزش‌های تمدن باستانی جیرفت فراهم آورد.
این رویداد در راستای استمرار طرحی چهارساله در حوزه گردشگری کودک با هدایت مدیر مؤسسه فرهنگی هنری پدیده سخن شکل گرفت و هدف اصلی آن استفاده از روش‌های یادگیری غیر‌مستقیم، پویا و بازی‌محور برای آشنایی نسل خردسال با زوایای ناپیدای فرهنگ و تمدن جنوب استان کرمان بود.
یکی از برنامه‌های محوری، شبیه‌سازی دقیق و علمی یک محوطه باستان‌شناسی برای کاوش کودکان بود؛ فعالیتی که فرا‌تر از سرگرمی، در پی نهادینه‌سازی فرهنگ حفاظت از یادمان‌های باستانی و مقابله با حفاری‌های غیرمجاز طراحی شد تا اهمیت پاسداری از هویت ملی از همان سنین پایه تبیین شود.
برگزاری کارگاه‌های سفالگری با الهام از نقش‌مایه‌های تاریخی جیرفت، نقاشی روی سازه‌های بازآفرینی‌شده، روایت داستان‌های کهن و برپایی نمایشگاه‌ی از دیدنی‌های ناشناخته منطقه از دیگر بخش‌های این آیین بود.
از برجسته‌ترین قسمت‌های این گردهمایی، معرفی محوطه باستانی کنارصندل به زبان انگلیسی توسط کودکان بود که نشان‌دهنده توانمندی نسل نو در معرفی ظرفیت‌های تاریخی جنوب کرمان در عرصه جهانی است. افزون بر این، احیای بازی‌های سنتی مانند «قلعه‌قوسا» و ارائه خوراکی‌های بومی سالم توانست پیوندی میان نشاط بدنی و میراث ناملموس فرهنگی به وجود آورد که با استقبال پرشور خانواده‌ها همراه شد.
حضور پرشور خانواده‌ها و کودکان در آیین توسعه گردشگری کودک در جیرفت
پیوند نسل آینده با تمدن هلیلرود؛ توسعه گردشگری کودک در جیرفت
گردشگری کودک، سرمایه‌گذاری برای آینده
رئیس اداره میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شهرستان جیرفت در حاشیه این رویداد در گفت‌وگو با خبرنگار اتحاد ما با تأکید بر اینکه آموزش، زیربنای اصلی حفاظت است، اظهار کرد: تمدن هلیلرود و یافته‌های باستانی جیرفت، نه فقط دارایی ملی، بلکه شناسنامه بشریت در کهن‌الگو‌های تمدنی است. صیانت از این سرمایه عظیم بدون مشارکت آگاهانه و دلسوزانه نسل آینده امکان‌پذیر نیست؛ چرا که میراث فرهنگی باید از حافظه کتاب‌ها به متن زندگی مردم و به‌ویژه ذهنیت کودکان منتقل شود.
ضیاءالدین کمالی با تشریح اهمیت رویکرد‌های نوین در میراث فرهنگی افزود: برگزاری رویداد‌هایی که با ادبیات کودک و خانواده عجین شده‌اند، در واقع نوعی واکسیناسیون فرهنگی علیه آسیب‌های اجتماعی و تعرضات تاریخی است.
وی ادامه داد: هنگامی که محوطه‌ای به‌صورت شبیه‌سازی‌شده برای کاوش کودکان آماده می‌شود و با شعار «حفاری غیرمجاز ممنوع» به آنها آموزش می‌دهیم که هر شیء تاریخی بخشی از هویت وجودی آنهاست، در حقیقت راه را بر سودجویان آینده می‌بندیم. این کودکان دیگر حفاری غیرمجاز را به‌منزله یک شغل یا منبع درآمد نمی‌بینند، بلکه آن را تعرض به حریم خانه و هویت خود تلقی خواهند کرد.
رئیس اداره میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی جیرفت با اشاره به پیوند راهبردی کشاورزی و گردشگری در این شهرستان تصریح کرد: منطقه ما ظرفیت‌های کم‌نظیری در حوزه کشاورزی دارد و مزرعه پایندان الگوی موفقی از گردشگری کشاورزی (اگروتوریسم) محسوب می‌شود.
وی افزود: باید تلاش کنیم جیرفت را از مقصدی صرفا باستان‌شناسی و موزه‌ای، به یک «تجربه زنده» تبدیل کنیم؛ فضایی که در آن خانواده‌ها همزمان با بهره‌مندی از طبیعت و محصولات سالم بومی، تاریخ را بیاموزند و صنایع‌دستی خود را عرضه کنند. این امر به معنای خلق زنجیره پایدار ارزش است که اقتصاد محلی را تقویت کرده و فرهنگ را زنده نگه می‌دارد.
کمالی خاطرنشان کرد: راهبرد میراث فرهنگی، حمایت همه‌جانبه از ایده‌های خلاقانه بخش خصوصی و سازمان‌های مردم‌نهاد است. برای تکمیل شبکه گردشگری جیرفت به اجرای این الگو‌ها در سایر بخش‌های شهرستان نیز نیاز داریم. تداوم این مسیر، جیرفت را علاوه بر نقشه باستان‌شناسی کشور، به‌عنوان قطب گردشگری کودک و خانواده در جنوب شرق ایران تثبیت خواهد کرد.
به گزارش اتحاد ما، در پایان این آیین به‌منظور تجلیل از تلاش‌های هنرمندان، مروجان فرهنگ بومی و دست‌اندرکاران این طرح آموزشی، با اهدای لوح سپاس از فعالان حوزه کودک تقدیر شد.
تجلیل از فعالان و مروجان فرهنگی در اختتامیه رویداد گردشگری کودک جیرفت